kranten

Waarom zijn veel mensen ontevreden?

Vlak voor kerst klopte het kabinet zich stevig op de borst toen de laatste werkloosheidscijfers bekend werden gemaakt. Het CBS deelde mee dat de werkloosheid was gedaald tot rond de 500.000, of wel 5,6% van de beroepsbevolking.  Heel wat politici vroegen zich af waarom dit goede nieuws zich niet vertaalt in een positieve prikkel onder de bevolking. De PvdA staat op dit moment in de peilingen op 29 zetels verlies en de VVD op 17 zetels.

Een groter verlies onder regeringspartijen is in ons parlementaire stelsel nog nooit vertoond. Het blijven overigens peilingen. Op 15 maart kan het beeld anders zijn.

Ik zal u een voorbeeld geven waarom de onvrede onder grote delen van de bevolking zo groot is. De werkloosheid bedraagt namelijk helemaal niet een half miljoen; er zijn maar liefst 1,7 miljoen inactieven tussen de 18 en 65 jaar.

 

Het CBS hanteert de volgende richtlijnen voor werkloosheid: je bent pas werkloos als je minder dan 1 uur per week werkt (dat was 12 uur). Je wilt wel meer werken, je bent direct beschikbaar voor een baan en in de afgelopen twee weken heb je naar een baan gezocht.

Zo kan ik de werkloosheid ook laag houden.

 

Er zijn ook 442.000 mensen die een bijstands- of andere uitkering ontvangen. Er zijn ook nog eens 807.000 mensen geheel of gedeeltelijk arbeidsongeschikt. In totaal zijn dus bijna 1,7 miljoen mensen voor hun inkomen afhankelijk van de staat. Dat zijn dus geen gepensioneerden en AOW’ers.

 

Nu weet ik wel dat van deze enorme groep heel veel mensen door hun handicap niet meer kunnen werken, ook al zouden ze dat graag willen. Er zullen ongetwijfeld mensen zijn die geen zin hebben in een betaalde baan en er zijn kanslozen die door een gebrekkige opleiding, een verslaving en andere problemen nooit meer uitzicht hebben op betaald werk. Maar in deze groep zitten ook mensen die na hun werkloosheidsuitkering in de bijstand zijn gekomen. Dit aantal is de afgelopen vijf jaar zelfs verdubbeld, maar ze zijn net zo werkloos als de 500.000 die door het CBS worden geregistreerd.

 

Verder zijn er mensen beschikbaar voor de arbeidsmarkt die werkloos zijn en willen werken, maar ook een werkende partner hebben en niet in aanmerking komen voor bijstand. Deze mensen komen in geen enkel bestand voor.

 

In werkelijkheid is de werkloosheid nog veel hoger. Er zijn bijna 1 miljoen zzp’ers. Een flink deel van deze sterk groeiende groep wil liever als zelfstandige werken dan van een uitkering afhankelijk zijn. Volgens onderzoeken haalt slechts 10% van de zzp’ ers een redelijk inkomen uit hun onderneming door keihard te werken. Maar liefst 30% zou onder de armoedegrens leven of teren op het inkomen van de partner. Er zijn ook tienduizenden (jonge) asielzoekers die niet mogen werken. Er zijn ook ongeveer 1,4 miljoen mensen, vaak jongeren, met een flexcontract die bij een zuchtje economische tegenwind meteen op straat komen te staan. Het aantal flexwerkers groeit met 8.000 per maand!  

 

Door de invoering van de participatiewet kunnen gedeeltelijk arbeidsongeschikten geen aanspraak meer maken op een hogere Wajong- of WSW-uitkering en ook zij komen in de bijstand wat ik oneerbiedig het afvalputje van Nederland noem. Niet omdat ik deze mensen als afval beschouw, zeker niet, maar omdat zij zich in een uitzichtloze noodsituatie bevinden wat betreft het zoeken naar een betaalde baan. Een bijstandsuitkering bedraagt voor een alleenstaande circa 960 euro. Voor een tweepersoonshuishouden is het bedrag 686 euro per persoon.

 

Gemeenten proberen via speciale projecten deze mensen aan het werk te krijgen. Soms lukt dat, af en toe zelfs met succes, maar in het merendeel van de gevallen zijn de kosten van deze projecten veel hoger dan de bijstandsuitkeringen.

Gemeenten kiezen er ook steeds vaker voor om mensen met een uitkering gratis te laten werken. Met behoud van hun uitkering moeten zij werk doen waar andere mensen salaris voor krijgen. Bij PostNL kunnen mensen met een uitkering een half jaar werken met behoud van hun uitkering. Daarna krijgen zij een contract voor bepaalde tijd en daarna worden ze vaak ontslagen. De gemeente meent dat deze constructie goed is voor werkervaring, maar volgens mij is het gewoon een goedkope oplossing voor PostNL.

 

Het aantal bijstandtrekkers zal alleen maar groeien, omdat de WW-uitkering stapsgewijs teruggaat naar 24 maanden in plaats van 38 maanden. Dat ben je volgens de richtlijnen van het CBS niet meer werkloos, maar in feite ben je dat natuurlijk wel. Je krijgt alleen een lagere uitkering.

 

In dit licht bezien is het helemaal niet vreemd dat 50PLUS de AOW en pensioenleeftijd terug wil brengen naar 65 jaar. Volgens onze politieke tegenstanders kost dat miljarden. Maar aan de andere kant zijn er vele honderdduizenden 60-plusssers die nu van een of andere uitkering afhankelijk zijn. Hun kans op werk is vrijwel nihil. Als zij eerder AOW en aanvullend pensioen krijgen, bespaar je heel veel uitkeringen. Dat noem je inverdieneffecten. Ja, soms lijk ik net een politicus.

 

In dit licht bezien is het niet verwonderlijk dat heel veel kiezers geen boodschap hebben aan de zonnige verhalen van het kabinet. Zij behoren tot het enorme leger van inactieven of zijn om andere redenen teleurgesteld in de gevestigde, politieke partijen.

 

Aan de andere kant groeit bijvoorbeeld de vraag naar banen in de zorg. Eerst worden ze eruit geschopt en nu zijn ze weer nodig. Begrijpt u het?

Voor een bedrag van circa 2 miljard kunnen volgens het manifest van Hugo Borst en Carin Gaemers 70.000 extra medewerkers aan de slag zodat verpleeghuisbewoners meer zorg en aandacht krijgen. Althans, dit is berekend door ActiZ, de branchevereniging van bijna 400 organisaties op het gebied van zorg en ondersteuning aan ouderen, maar ook aan chronisch zieken. Actiz heeft zich overigens nooit verzet tegen de bezuinigingen en heeft het zorgakkoord waar al deze bezuinigingen in stonden ondertekend. Tikkeltje hypocriet, amigo!

 

Met meer handen aan het bed krijgen de bewoners van wooonzorgcentra Amandelhof en Mirtelhof in Zeist misschien weer gratis thee, koffie en kroketten.  Want deze kosteloze versnaperingen wil de zorggroep schrappen, Dat scheelt 80.000 euro per jaar. Als ik het voor het zeggen zou hebben, zou ik een dik betaalde bestuursfunctie schrappen. Dan kunnen de ‘oudjes’ net zoveel kroketten eten als ze zelf willen.

 

4
4

Naast vader en echtgenoot kent het breed publiek mij van de wekelijkse huishoudpagina in De Telegraaf. Hier schreef ik tussen 2001 en maart 2016 liefst 758 afleveringen van de wekelijkse en zeer populaire huishoudrubriek. Nu ben ik voor mezelf begonnen met de Huishoudbode. Misschien wel de meest omvangrijke website in en rond het huis.